Đặc khu, COC và người chơi cờ vĩ đại

(Kinh tế) - Không phải người dân Việt Nam không hoan nghênh “đặc khu kinh tế”, nhưng hiện tại trong các điều kiện biến động chính trị, quân sự, ngoại giao giữa Việt Nam và nước láng giềng từ cực này sang cực kia diễn ra chỉ trong tơ tóc, thì cần phải nhìn nó hết sức thận trọng, vì nó liên quan chặt chẽ tới vận nước. 


“Đặc khu kinh tế” mở ra để thu hút nước ngoài đầu tư vào Việt Nam và Trung Quốc hoàn toàn có thể tham gia. Đó là điều hiển nhiên rồi. Nhưng, suốt chiều dài lịch sử mối quan hệ Việt Nam, Trung Quốc vốn đã nhiều biến động thì vấn đề này càng trở thành tâm điểm. Mọi triều đại được lòng dân đều phải ghi nhớ từ trong gan ruột về bài học độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ. Thế nên không chỉ con số 99 năm, mà ngay cả 70 năm hay 50 năm đều là những mốc thời gian dẫn đến những biến động không nhỏ.

Bao giờ Việt Nam mới lộ diện người chơi cờ vĩ đại?

Bao giờ Việt Nam mới lộ diện người chơi cờ vĩ đại?

Nếu tình hình các nước lớn xem Việt Nam như một quân cờ địa chính trị, thì những nguy cơ xung đột quân sự xảy ra luôn rất lớn. Mỹ và phương Tây sẽ lấy lý lẽ tự do hàng hải để ít nhiều kiềm chế tham vọng độc chiếm Biển Đông của Trung Quốc, trong khi Trung Quốc cũng đã ngồi trên lưng cọp ở Biển Đông rồi. Tình hình bán đảo Triều Tiên sẽ còn nhiều biến động. Trung Quốc buộc phải chuyển hướng mạnh mẽ hơn, sẽ không bao giờ nhân nhượng Đông Nam Á về vấn đề Biển Đông. Trong khi không nói ra thì ai cũng rõ, cái gai chính trong mắt họ vẫn là Việt Nam. Nếu không có những đảm bảo về môi trường hòa bình chắc chắn, chí ít là một COC có tính ràng buộc pháp lý cao, thì Biển Đông vẫn còn là một lò lửa rất nóng.

Xin thưa, nếu xảy ra xung đột quân sự, thì ngay cả trong đất liền của chúng ta, nước ngoài họ cũng lo ngại về đầu tư chứ đừng nói chi đến các đảo ở xa đất liền, dễ bị cô lập. Nguy cơ lưu vốn hoặc mất trắng vốn liếng khi đầu tư vào đây là rất lớn. Trung Quốc thì khác, họ đang dư tiền và chỉ thiếu đất, nếu họ thuê mua được càng nhiều đất trên lãnh thổ và trên các đảo của Việt Nam, thì đó càng là bàn đạp thuận lợi để họ thao túng, mặc cả về lợi ích.

Cái kịch bản chọn người tài ra đặc khu quản lý, cơ chế quản lý công khai minh bạch chỉ là kịch bản nhỏ, vì điều đó là đương nhiên, đặc khu thì phải có cách quản lý đặc biệt và đặc thù chứ. Vấn đề ở đây là kịch bản xung đột quân sự ngắn và kéo dài xảy ra trên Biển Đông, ai dám chắc đã bao quát được? Và nếu xung đột thực sự xảy ra, ai còn dám mạo hiểm nhảy vào đó đầu tư mà nói đến lợi ích.

Nghe nhiều quốc gia Trung Quốc, Mỹ, Hàn, Nhật nói về mô hình đặc khu thì rất hay, đáng học tập, nhưng ai dám đảm bảo hạ tầng cơ sở như sân bay kho bãi…trên đó lại không trở thành phương tiện tốt để họ nhanh chóng kiểm soát và tấn công lại ta khi xung đột quân sự xảy ra? Do đó, với “điều kiện, tình hình Việt Nam”, luật này chỉ nên được thông qua khi COC được thông qua, mới đảm bảo chắc chắn cho Việt Nam xây dựng đặc khu kinh tế theo cách tính toán tốt nhất, dài hơi nhất của mình.

Trước những thách thức của thời cuộc, làm sao Việt Nam tự chủ, không trở thành “con cờ” hay chịu sự chi phối của bất cứ quốc gia nào? Ai có đủ tầm để đánh ván cờ chính trị này? Chưa biết là ai nhưng chỉ có người nắm chắc vận dân vận nước mới trở thành người chơi cờ vĩ đại mà thôi.

Bạn đọc: Thanh Thắng